पुस्तकविश्व

http://www.chandamama.com/archive/storyArchive.htm

जुने चांदोबा वाचा जुन्या काळात रमा
१९५२ पासून ते २००६ पर्यंतचे सर्व जुने चांदोबा मराठीतून येथे वाचता येतील.

जुन्या चांदोबांची थेट लिंक : http://www.chandamama.com/archive/MAR/storyArchive.htm

धूमकेतू, कांशाचा किल्ला, तीन मांत्रिक, अग्निद्विप, भल्लूक मांत्रिक, इ...तसेच विक्रम - वेताळाच्या आणि इतर सर्व कथा आणि सर्व चांदोबा जसाच्या तसा वाचा :)

एके काळचे 'लोकसत्ता' या दैनिकाचे संपादक असलेले अरुण टिकेकर यांनी वेळोवेळी लिहिलेले सात दीर्घ लेख सारांश या त्यांच्या पुस्तकात समावेश केल्या आहेत. अनुक्रमणिकेवर नजर टाकली तरी आपल्याला लेखकाच्या वैचारिक समृद्धीची कल्पना येईल. नेतृत्वाचे प्रशिक्षण, इतिहासाचे ओझे, साहित्याचे समाजशास्त्र, अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचे राजकारण, संस्कृतीचा अपकर्ष, जीवनशैलीचा अभाव व समाजमनाचे अस्वास्थ्य हे लेख या पुस्तकात असून आपला समाज कुठल्या दिशेकडे भरकटत आहे याची पूर्ण कल्पना लेख वाचताना येऊ लागते. प्रास्ताविकात म्हटल्याप्रमाणे प्रत्येक समस्यावर लेखकाचा तोडगा आहे असा अभिनिवेश नाही.

सार्वजनिक जीवनाचे अध:पतन होत असलेल्या या काळात मागच्या पिढीतील नि:स्वार्थीपणे कार्य केलेल्यांची सतत आठवण येत असते. कारण ज्यांच्यापासून स्फूर्ती घ्यावी अशा व्यक्तिमत्वांची उणीव भासत आहे. म्हणूनच आपण इतिहासातल्या पानांत अशा निस्पृह व्यक्तींच्या शोधात असतो. अशा काही स्फूर्तीदायक व्यक्तींच्यापैकी सरदार पटेल यांचे नाव समोर येते. गांधी - नेहरूबरोबर काम केलेले पटेल यांनी आधुनिक व अखंड भारताचा पाया घातला. परंतु धर्मवाद व जातीयवादाची टोकाची भूमिका घेणार्‍या काही हितसंबंधींना थोर व्यक्तींच्या चारित्र्यहननात आसुरी आनंद मिळत असतो.

अन्वय हे पुस्तक लेखक सु.श्री पांढरीपांडे यांनी वेळोवेळी लिहिलेल्या काही निवडक लेखांचा संग्रह आहे. यातील बहुतेक लेखावर गांधी व विनोबा यांच्या विचारांची गडद छाया पसरलेली आढळते. या संग्रहातील पहिल्या तीन लेखात भांडवली व्यवस्था, साम्यवाद, लोकशाही, विज्ञान - तंत्रज्ञान, विकास इत्यादींचा सामाजिक परिस्थितीवर होणार्‍या परिणामांचे विश्लेषण आहे. पुढील दोन लेख गांधी, टागोर व मानवेंद्र रॉय यांच्या वैचारिकतेविषयी आहेत. गांधी व विनोबांचे तत्वज्ञानच आजच्या संकटमय परिस्थितीत आपले मार्गदर्शन करू शकते, असा दृढविश्वास लेखक शेवटच्या चार लेखातून व्यक्त करतात.

साठ- सत्तरच्या भारावलेल्या काळात शंकर गुहा नियोगींचे नाव आपण नेहमी ऐकत होतो. डाव्या चळवळीच्या ठिकठिकाणच्या कार्यकर्त्यांचा हा हिरो एकाएकी भांडवलदारांच्या खुनशीपणाचा बळी झाला. ही बातमी वाचल्यानंतर मनं सुन्न झाली. परंतु अशा प्रकारच्या लढ्यांचा व लढावूपणाचा शेवट असाच होणार हे गृहितच धरले होते. पुस्तकाचे शीर्षक, छत्तीसगड नियोगींचे आंदोलन आणि सद्यस्थिती, वाचून पुस्तक हातात घेत असताना या आठवणीं उफाळून आल्या. रंगनाथ पठारे स्वत: तेथे जावून लेखनाची जमवाजमव केली हे प्रस्तावनेत वाचल्यानंतर खरच काही तरी वैचारिक खाद्य मिळेल याची खात्री पटली व लेखकांनेसुद्धा निराश केले नाही, हे विशेष.